تاریخچه بیماری های دهان و دندان

بيماري‌هاي دهان و دندان نيز مانند بيماري‌هاي ساير اعضاء بدن از ساليان قبل باعث آزار بشر بوده و انسان‌ها همواره به دنبال راه هايي براي رهايي از اين بيماري‌ها بوده اند. دندان‌هاي درمان شده را در موميايي‌هاي مصري 1500 سال قبل از ميلاد مسيح پيدا كرده اند.

فعاليت‌هاي سازمان يافته براي مراقبت‌هاي دندانپزشكي و پيشگيري از بيماري‌هاي دهان و دندان در سال‌هاي آخر قرن نوزدهم آغاز شد. بين سال‌هاي 1950-1920 پيشرفت‌هاي چشمگيري در حيطه دندانپزشكي و بخصوص دندانپزشكي پيشگيري در كشورهاي پيشرفته حاصل شد. بسياري از عوامل ايجاد كننده پوسيدگي شناسايي شدند. نقش ويتامين‌ها بخصوص ويتامين‌هاي C و D و ساير عوامل تغذيه اي در سلامت دهان و دندان تعيين شد و اثر فلورايد در پيشگيري از بيماري‌هاي دهان و دندان به اثبات رسيد.

بعد از سال 1950 عصر جديدي در دندانپزشكي تحت عنوان دندانپزشكي اجتماعي (Community-Dentistry)  آغاز شد. صاحبنظران به اين نتيجه رسيدند كه راه حل مشكل دهان و دندان جامعه به جاي درمان در پيشگيري از آن‌ها است و در بسياري از كشورها روي اضافه كردن فلورايد به آب آشاميدني برنامه ريزي شد. در واقع دندانپزشكي اجتماعي شاخه و ديدگاه خاصي در دندانپزشكي است كه بر ارائه جامع مراقبت‌هاي بهداشتي دهان و دندان به توده جامعه دلالت دارد. به طوري كه اين مراقبت‌ها سبب ارتقاء سلامت دهان و دندان كل جامعه گردد. دامنه اين علم تمام خدمات آموزشي، پيشگيري، اجتماعي و درماني بهداشت دهان و دندان را در بر مي‌گيرد.

در قرن بيست و يكم بحث‌ها و اهداف روي ارتقاء كيفيت زندگي از طريق كشف شيوه ها و مواد جديد براي جايگزيني انساج از دست رفته دهان و دندان است. مبارزه با سرطان‌هاي دهان و بيماري‌هاي مزمن و سرطاني سر و گردن نيز در سرلوحه برنامه هاي قرن حاضر قرار دارد. استمرار فعاليت‌هاي موثر قرن بيستم و توجه به امكان بازگشت بيماري‌هاي عفوني (به دليل امكان تغيير الگوي بيماري‌ها) نيز جزء مهمي از برنامه هاي قرن حاضر را تشكيل مي‌دهد.

فهرست مطالب

بهداشت دهان و دندان

پوسيدگي

عوامل مربوط به ميزبان

نقش بزاق

نقش ژن در ايجاد پوسيدگي دندان

عامل بيماري‌زا

عوامل مربوط به محيط

بيماري‌هاي لثه يا نسوج نگاهدارنده دندان (پريودنت)

راههای پیشگیری از بیماریهای لثه

شاخص‌هاي اپيدميولوژيك

چرخه عوامل موثر در ایجاد پوسیدگی

 شاخص ارزيابي وضعيت لثه افراد جامعه

اهداف سازمان جهاني بهداشت

وضعيت موجود ايران

برنامه های كشوری

راهکارها

بعضي از شرح وظايف دندان پزشك يا بهداشتكار در مراكز بهداشتي درماني روستايي و شهري

 طرح كشوري بهداشت دهان و دندان و دانش آموزان مقطع ابتدايي

مراحل تشکیل آبسه دهانی به علت پوسیدگی دندان و ایجاد تورم در صورت